Ganna Walska: Różnice pomiędzy wersjami

Z Polkopedia
Przejdź do nawigacjiPrzejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 4 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
właśc. '''Hanna Puacz''', * 24 czerwca 1887 w Brześciu Litewskim (zabór rosyjski), †  2 marca 1984 w Santa Barbara w Kalifornii – amerykańska śpiewaczka operowa (sopran) pochodzenia polskiego. Zarówno ona sama jak i osoby, które ją wspoinają określają ją zawsze jako Polkę.
'''Wpis przygotowała: Ewa Maria Slaska'''


== Życie prywatne ==
właśc. '''Hanna Puacz''', * 24 czerwca 1887 w Brześciu Litewskim (zabór rosyjski), †  2 marca 1984 w Santa Barbara w Kalifornii – amerykańska śpiewaczka operowa (sopran) pochodzenia polskiego. Zarówno ona sama, jak i osoby, które ją wspominają, określają ją zawsze jako Polkę.
Rodzicami Hanny byli Napoleon Puacz i Karolina Massalska; była to zamożna rodzina mieszczańska. Po śmierci matki ojciec odesłał dzieczynkę do wuja do St. Petersburga, gdzie Hanna odebrała staranne wykształcenie. Uczyła się m.in. malarstwa i śpiewu. W wieku 17 lat uciekła z domu wuja z rosyjskim oficerem i arystokratą, baron Arcadie d’Eingorn.
 
== Życiorys ==
[[File:Ganna Walska.jpg|alt=Ganna Walska w latach 30|thumb|Ganna Walska w latach 30]]
Rodzicami Hanny byli Napoleon Puacz i Karolina Massalska; była to zamożna rodzina mieszczańska. Po śmierci matki ojciec odesłał dzieczynkę do wuja do St. Petersburga, gdzie Hanna odebrała staranne wykształcenie. Uczyła się m.in. malarstwa i śpiewu. W wieku 17 lat uciekła z domu z rosyjskim oficerem i arystokratą, baron Arcadie d’Eingorn.


Walska była sześciokrotnie mężatką. Jej mężami byli:
Walska była sześciokrotnie mężatką. Jej mężami byli:
Linia 11: Linia 14:
* (ok. 1925 w Paryżu-1931) amerykański multimilioner Harold Fowler McCormick
* (ok. 1925 w Paryżu-1931) amerykański multimilioner Harold Fowler McCormick
* brytyjski wynalazca m.in. „promieni śmierci” Harry Grindell Matthews
* brytyjski wynalazca m.in. „promieni śmierci” Harry Grindell Matthews
* Theos Bernard, adept jogi, wyznawca i mistrz tybetańskiego buddyzmu, pisarz Z kolejnymi mężami Sara mieszkała w różnych krajach. Z pierwszym mężem zamieszkali w Szwajcarii. Tam oficjalnie małżeństwo zostało anulowane, plotki głosiły jednak, że baron zapił się na śmierć lub umarł na gruźlicę. Hanna wyjechała do Paryża. Ok. roku 1910 występowała w licznych w owym czasie kabaretach i teatrzykach w wielu europejskich miastach. Po wybuchu I wojny światowej Hanna wyjechała do USA, gdzie próbowała rozpocząć karierę jako piewaczka operowa. Wtedy też przybrała pseudonim ''Ganna Walska -'' „Ganna“ to rosyjska forma imienia Hanna, „Walska“ natomiast  miała pochodzić od walca, muzyki tanecznej, którą Ganna najbardziej lubiła. Z powodu zapalenia strun głosowych poszukała porady u [[Neurologie|neurologa]] Josepha Fraenkla, który został jej następnym mężem. Fraenkel był starszy od  Ganny o 20 lat. Para znała się przed ślubem 10 dni. W roku 1918 odbył się debiut Ganny  Walskiej - wystąpiła wspólnie z Enrikiem Carusow musikalu ''Biltmore Morning Musicals''. Przy tej okazji Ganna poznała Harolda McCormicka, młodego miliardera,  który był m.in. mecenasem, udzielający potężnego wsparcia finansowego ''Chicago Opera Company.'' Miał on w przyszłości zostać czwartym mężem artystki. Na razie jednak w roku 1920 zmarł Joseph Fraenkel. Ganna była zamożną wdową i należała do nowojorskiej high society. Podczas rejsu do Paryża spotkała ponownie McCormicka. Ten przedstawił jej młodego multimilionera Alexandra Smith Cochrana. Ojciec Cochrana dorobił się fortuny na handlu dywanami, syn był uważany z najbogatszego "kawalera do wzięcia" na świecie i to on  został trzecim mążem Ganny. Podobno Ganna wolała właściwie McCormicka, ale ten był wówczas wciąż jeszcze żonaty z dziedziczką fortuny Rockefellerów. Państwo młodzi wzięli ślub w Paryżu, po pewnym czasie wrócili jednak do Stanów, gdzie Ganna zamierzała kontynuować karierę pieśniarki operowej. Małżeństwo nie było udane, Cochran był zazdrosny, ale jednocześnie obsypywał żonę kosztownościami - podarował jej m.in. serce z 21-karatowego brylantu. Jak wszystkie wyrafinowane i naszwyczaj cenne kleijnoty, również ten klejnot otrzymał swoją nazwę - ''serce Walskiej''. Para rozstała się w roku 1922. w dwa tygodnie po rozwodzie Walska zawarła związek małżeński z Haroldem McCormickiem, który podobnie jak ona też właśnie się rozwiódł.
*Theos Bernard, adept jogi, wyznawca i mistrz tybetańskiego buddyzmu, pisarz [[File:Sothebys-walska.jpg|alt=Broszka brylantowa Ganny Walskiej|thumb|Broszka brylantowa Ganny Walskiej (The Valeska Brooch)]][[File:Walska-Lotusland.jpg|alt=Ganna Walska w stawie lotosów w Lotusland|thumb|Ganna Walska w stawie lotosów w Lotusland (duże liście to Victoria Regia)]]Z kolejnymi mężami Sara mieszkała w różnych krajach. Z pierwszym mężem zamieszkali w Szwajcarii. Tam oficjalnie małżeństwo zostało anulowane, plotki głosiły jednak, że baron zapił się na śmierć lub umarł na gruźlicę. Hanna wyjechała do Paryża. Ok. roku 1910 występowała w licznych w owym czasie kabaretach i teatrzykach w wielu europejskich miastach. Po wybuchu I wojny światowej Hanna wyjechała do USA, gdzie próbowała rozpocząć karierę jako piewaczka operowa. Wtedy też przybrała pseudonim ''Ganna Walska -'' „Ganna“ to rosyjska forma imienia Hanna, „Walska“ natomiast  miała pochodzić od walca, muzyki tanecznej, którą Ganna najbardziej lubiła.   <br />Z powodu zapalenia strun głosowych poszukała porady u neurologa Josepha Fraenkla, który został jej następnym mężem. Fraenkel był starszy od  Ganny o 20 lat. Para znała się przed ślubem 10 dni. W roku 1918 odbył się debiut Ganny  Walskiej - wystąpiła wspólnie z Enrikiem Carusow musikalu ''Biltmore Morning Musicals''. Przy tej okazji Ganna poznała Harolda McCormicka, młodego miliardera,  który był m.in. mecenasem, udzielający potężnego wsparcia finansowego ''Chicago Opera Company.'' Miał on w przyszłości zostać czwartym mężem artystki. Na razie jednak w roku 1920 zmarł Joseph Fraenkel. Ganna była zamożną wdową i należała do nowojorskiej high society. Podczas rejsu do Paryża spotkała ponownie McCormicka. Ten przedstawił jej młodego multimilionera Alexandra Smith Cochrana. Ojciec Cochrana dorobił się fortuny na handlu dywanami, syn był uważany z najbogatszego "kawalera do wzięcia" na świecie i to on  został trzecim mążem Ganny. Podobno Ganna wolała właściwie McCormicka, ale ten był wówczas wciąż jeszcze żonaty z dziedziczką fortuny Rockefellerów. Państwo młodzi wzięli ślub w Paryżu, po pewnym czasie wrócili jednak do Stanów, gdzie Ganna zamierzała kontynuować karierę pieśniarki operowej. Małżeństwo nie było udane, Cochran był zazdrosny, ale jednocześnie obsypywał żonę kosztownościami - podarował jej np. serce z 21-karatowego brylantu. Jak wszystkie wyrafinowane i naszwyczaj cenne klejnoty, również ten otrzymał swoją nazwę - ''serce Walskiej''. Para rozstała się w roku 1922.     <br />W dwa tygodnie po rozwodzie Walska zawarła związek małżeński z Haroldem McCormickiem, który podobnie jak ona też właśnie się rozwiódł. To Harold najbardziej wspierał Walską w marzeniu o karierze divy operowej. Finansował jej lekcje piewu, obsypywał klejnotami i opłacał kosztowne kostiumy  sceniczne. Ganna wkładała je niekiedy również na imprezy towarzyskiej najwyższej rangi, wystąpiła np. jako "Królowa Barbara z Polski" na słynnym balu w Operze Paryskiej. Zakładam, że był to strój Barbary Radziwiłłówny - biała suknia haftowana perłami. Część tej wspaniałej garderoby przechowywana jest w Los Angeles County Museum of Art. W roku 1926 Walska kupiła na aukcji emaliowane jako Fabergé-Ei. Również te obiekty posiadają swoje ustalone tradycją nazwy. To jajko, zamówione przez Consuelo Vanderbilt nazywa się do dziś Marlborough Egg. Piękną kolekcję jajek Faberge zgromadził Malcolm Forbes; Marlborough Egg było pierwszym obiektem w tej kolekcji.      <br />Walska jeździła po Europie, próbując  zazwyczaj bezskutecznie, czy jednak nie zostanie divą operową. W roku 1922 zakupiła nawet w tym celu ''Théâtre des Champs-Élysées'' w Paryżu. W roku 1929 przeprowadziła się do Francji i zamieszkała w Château de Galluis między Paryżem a Chartres. W czasach kiedy takie pomysły nie były tak oczywiste jak dzisiaj, Walska stworzyła (czy raczej chyba zleciła stworzenie) linii perfum.  W roku 1932 rozwiodła się z McCormickiem - lub on z nią. Powodem było to, że para nie mogła się pogodzić co do tego, gdzie mają zamieszkać. Ganna nie zamierzała wracać do USA, Harold nie chciał się przeprowadzić do Europy.      <br />W połowie lat 30  Ganna Walska przyjęła wreszcie do wiadomości, że nigdy nie zostanie słynną divą operową. Mieszkała już na stałe w Francji i zajęła się ezoteryką. W roku 1938 wzięła ślub z ekscentrycznym wynalazcą brytyjskim  i miłośnikiem opery, Harrym Grindell Matthewsem, który próbował wynaleźć ''Promienie śmierci.''  Miała to być broń  umożliwiająca likwidowanie samolotów nieprzyjacielskich.      <br />W roku 1939 Walska wróciła jednak do USA. W roku 1941 rozwiodła się z Harrym Grindellem i wkrótce wzięła ślub z 20 młodszym nauczycielem Jogi Theosem Casimirem Bernardem, który jako jogin używał imienia Biały Lama. W roku 1941, namówiona przez Theosa, zakupiła 15-hektarową posiadłość ''Cuesta Linda'' w Santa Barbara, która miała się stać schronieniem dla tybetańskich mnichów. Po wybuchu wojny, w USA wprowadzono jednak ostry reżim wizowy i mnisi nie mogli przyjechać do Ameryki. Theos studiował religioznawstwo na Columbia University, a Walska wspierała go podczas studiów i sfinansowała druk doktoratu. Nie chciała, a też i z przyczyn restrykcji podatkowych, nie mogła utrzymywać zarówno męża, jak i jego ojca. Para kłóciła się o pieniądze i w końcu z powodu pieniędzy, a raczej ich braku - rozwiodła się. Podczas rozprawy rozwodowej mąż zażądał od Walskiej alimentów.  Po rozwodzie Bernard wyjechał do Tybetu. Gdy zginął w Indiach podczas rozruchów religijnych w 1947 roku na himalajskiej przełęczy Rohtang-Pass w Himachal Pradesh, dało się słyszeć plotki, że było to morderstwo i że stała za nim Ganna Walska. Rzecz jest o tyle nieprawdziwa, że zdaniem Sztucznej Interligencjii i Google'a na przełęczy Rothang nigdy nie doszło do zamieszek na tle religijnym. Jest to natomiast jedna z najniebezpieczniejszych dróg samochodowych na świecie i może były mąż Walskiej zginął po prostu w wypadku.        <br />Po rozwodzie z Bernardem w 1946 roku Walska zmieniła nazwę posiadłości na Lotusland (od kwiatu lotosu, ''Nelumbo nucifera'', świętego w niektórych religiach Wschodu, symbolu odrodzenia i czystości dla hinduistów i buddystów), i poświęciła resztę swego życia na założenie, a następnie powiększanie i upiększanie ogrodu swych marzeń (dzisiaj jest to arboretum, ogród drzew, i muzeum, jeden z najpiękniejszych ogrodów botanicznych na świecie). W ogrodzie rosło 3200 gatunków roślin. Aby sfinansować prace w Lotusland Walska sprzedawała swoją biżuterię.    Oprócz ogrodu zajmowała ją astrologia, hipnoza, numerologia, telepatia i joga oraz... prawa kobiet.    <br />Walska zmarła w Lotusland, zostawiając ogród i majątek powołanej przez nią fundacji ''Ganna Walska Lotusland''. Ogrodem zajmowała się po śmieri Ganny jej siostrzenica Hania Tallmadge; Hania jest oczywiście polskim imieniem.
 
== Kariera ==
Walska marzyła o karierze śpiewaczej. W swych wspomnieniach, wydanych w Stanach Zjednoczonych pt. ''Always Room at the Top'', pisze o sukcesach w Petersburgu i we Francji, w której miała swój pałacyk w dolinie Loary i gdzie najchętniej przebywała do wybuchu II wojny światowej.


Po przybyciu do USA próbowała zdobyć sławę jako pieśniarka. Nieprzychylny jej Orson Welles twierdził, że McCormick bezkrytycznie promował śpiewaczą karierę Walskiej, pomimo że nie dysponowała dobrym głosem. "Uwiecznił" ją w scenariuszu do swojego filmu ''Obywatel Kane'', gdzie Walska została przedstawiona jako ''Susan''.
== Ciekawostki ==
[[File:Walskabook .jpg|alt=Ganna Walska, autobiografia|thumb|Ganna Walska, autobiografia]]
W swych wspomnieniach, wydanych w Stanach Zjednoczonych pt. ''Always Room at the Top'', Walska pisze, że odnosiła sukcesy jako śpiewaczka operowa już w Petersburgu i we Francji, gdzie miała pałacyk w dolinie Loary i gdzie najchętniej przebywała aż do wybuchu II wojny światowej, kiedy na statku Akwitania popłynęła do Stanów.


Podobnie krytyk filmowy Roger Ebert uważał, że beztalencie ''Susan'' to właśnie Walska. McCormick wydał tysiące dolarów na jej lekcje śpiewu, a nawet sfinansował wystawienie opery ''Zaza'' Leoncavalla w operze chicagowskiej w roku 1920. Według tego samego źródła Walska wdała się w sprzeczkę z reżyserem Pietro Ciminim podczas próby kostiumowej i zerwała kontrakt przed premierą. Współcześni twierdzili, że głos Walskiej podobał się wyłącznie zakochanemu McCormickowi.
Po przybyciu do USA, kiedy próbowała zdobyć sławę jako pieśniarka operowa, nieprzychylny jej Orson Welles twierdził, że jej czwarty mąż, McCormick bezkrytycznie promował śpiewaczą karierę Walskiej, pomimo że nie dysponowała dobrym głosem. Wells "uwiecznił" ją w scenariuszu filmu ''Obywatel Kane'', gdzie Walska została przedstawiona jako ''Susan''.


== Lotusland ==
Podobnie krytyk filmowy Roger Ebert uważał, że filmowa pozbawiona talentu postać ''Susan'' to właśnie Walska. McCormick wydał tysiące dolarów na jej lekcje śpiewu, a nawet sfinansował wystawienie opery ''Zaza'' Leoncavalla w operze chicagowskiej w roku 1920. Według tego samego źródła Walska wdała się w sprzeczkę z reżyserem Pietro Ciminim podczas próby kostiumowej i zerwała kontrakt przed premierą. Współcześni twierdzili, że głos Walskiej podobał się wyłącznie zakochanemu McCormickowi.
W roku 1941, namówiona przez Theosa Bernarda, zakupiła 15-hektarową posiadłość ''Cuesta Linda'' w Santa Barbara, jako miejsce schronienia dla tybetańskich mnichów. Po wybuchu wojny, w USA wprowadzono ostry reżim wizowy i mnisi nie mogli przyjechać do Ameryki. Po rozwodzie z Bernardem w 1946 Walska zmieniła nazwę posiadłości na "Lotusland" (od kwiatu lotosu, ''Nelumbo nucifera'', świętego w niektórych religiach Wschodu, symbolu odrodzenia i czystości dla hinduistów i buddystów), i poświęciła resztę swego życia na założenie, a następnie powiększanie i upiększanie ogrodu swych marzeń (dzisiaj arboretum i muzeum).


W 1943 opublikowała swoje wspomnienia ''Always Room at the Top''.
W 1943 roku Walska opublikowała wspomnienia ''Always Room at the Top''.


Zmarła w Lotusland, zostawiając ogród i majątek powołanej przez nią fundacji ''Ganna Walska Lotusland''. Książka Margaret Nicol ''Enemy of the Average'' była oparta na życiorysie Ganny Walskiej.
Książka Margaret Nicol ''Enemy of the Average'' była oparta na życiorysie Ganny Walskiej.


== Linki i bibliografia ==
https://www.amazon.com/Always-room-top-Ganna-Walska/dp/B0007DSTOY


McCormick investierte Energie und Geld in die Opernkarriere seiner Frau, und auch er beschenkte sie mit Juwelen. Für ihre Auftritte ließ sich Ganna Walska prächtige Kostüme von bekannten Designern wie [[Erté]] und den [[Schwestern Callot]] entwerfen, die sie auch für gesellschaftliche Auftritte nutzte: So besuchte sie etwa 1924 als „Königin Barbara von Polen“ einen Opernball in Paris und trug dabei ein Kleid mit einer ausufernden Schleppe, die von zwei Pagen getragen wurde. Ein Teil ihrer Garderobe befindet sich heute im [[Los Angeles County Museum of Art]]. 1926 erwarb Walska bei einer Wohltätigkeits-Auktion ein [[Fabergé-Ei]], das von [[Consuelo Vanderbilt]] gestiftete [[Marlborough-Ei]]. Später erstand [[Malcolm Forbes]] dieses Kunstwerk als erstes Fabergé-Ei für seine Sammlung.
https://www.messynessychic.com/2018/04/24/the-diva-who-grew-her-own-exotic-kingdom/


Gegen den Wunsch ihres Mannes reiste Walska weiterhin durch Europa und die USA, um als Sängerin anerkannt zu werden. 1922 erwarb sie das [[Théâtre des Champs-Élysées]] in [[Paris]], wo sie Opern aufführte. In einem Interview mit der ''[[Chicago Tribune]]'' gab sie an, dass sie das Theater mit ihrem eigenen Geld gekauft habe und nicht dem ihres Ehemannes: „I will never appear in my own theatre until I have gained recognition based solely on my merits as an artist.“ („Ich werde erst dann in meinem eigenen Theater auftreten, wenn ich Anerkennung gefunden habe, die allein auf meinen Verdiensten als Künstlerin beruht.“) 1929 zog sie ganz nach Paris und kaufte das Château de Galluis zwischen Paris und [[Chartres]], wo sie extravagante Gesellschaften ausrichtete, zu denen Stars wie [[Adolphe Menjou]] und seine Frau Kathryn Carver kamen. Auch lancierte sie eine eigene Parfümserie. 1932 ließ sich McCormick scheiden, da seine Frau sich weigerte, mit ihm zusammen in den USA zu leben.
https://www.vancleefarpels.com/lu/de/the-maison/articles/the-walska-brooch.html


Die aufwändige Unterstützung ihrer letztlich glücklosen Opernkarriere durch ihren Mann Harold Fowler McCormick soll im Drehbuch für den Film ''[[Citizen Kane]]'' (1941) verarbeitet worden sein. Andere Interpretation weisen hingegen auf [[William Randolph Hearst|Randolph Hearst]] und dessen Geliebte [[Marion Davies]] hin.
https://www.kpbs.org/news/midday-edition/2017/07/05/33-years-after-her-death-eccentric-opera-singers-g


Mitte der 1930er-Jahre akzeptierte Ganna Walska, dass sie niemals eine berühmte Operndiva werden würde, da sie durchweg schlechte Kritiken erhielt. Sie verbrachte die meiste Zeit auf ihrem Schloss in Frankreich und wandte sich der [[Esoterik]] zu. 1938 heiratete sie den exzentrischen [[Vereinigtes Königreich|britischen]] [[Erfindung|Erfinder]] und Opernliebhaber Harry Grindell Matthews, der versuchte, einen ''Todesstrahl'' zu entwickeln, der im Krieg eingesetzt werden konnte und auch Flugzeuge außer Gefecht setzen sollte.
https://de.wikipedia.org/wiki/Ganna_Walska


=== Zurück in den USA und Aufbau von „Lotusland“ ===
https://en.wikipedia.org/wiki/Ganna_Walska
[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]
1939 reiste Walska auf der ''[[Aquitania (Schiff)|Aquitania]]'' mit der letzten Passage vor Ausbruch des [[Zweiter Weltkrieg|Zweiten Weltkriegs]] in die Staaten zurück. Die Ehe mit Grindell Matthews wurde 1941 geschieden, er verstarb in Paris. Walska hatte inzwischen den 20 Jahre jüngeren geschiedenen [[Yoga|Yogalehrer]] [[Theos Casimir Bernard]] kennengelernt, der sich den Beinamen ''The White [[Lama (Buddhismus)|Lama]]'' gab. Für ihn erwarb sie in [[Montecito]] bei [[Santa Barbara (Kalifornien)|Santa Barbara]] in Kalifornien eine Ranch und die Gartenanlage ''Cuesta Linda'', legte sie zusammen und taufte sie in ''Tibetland'' um, da sie als Heimstatt für [[Tibet|tibetanische]] Mönche dienen sollte. Sie bemühte sich ferner um Visa für tibetanische Mönche und hatte Bernard in ihrem Testament als Haupterben eingesetzt. Sie unterstützte ihn auch bei seinem erneuten Versuch, an der Columbia-Universität zu [[Promotion (Doktor)|promovieren]]. Am 27. Juli 1942 ging Ganna Walska mit Bernard ihre sechste Ehe ein, immerhin mit einem Ehevertrag, der ihr das Eigentum an Tibetland sicherte. Das Paar zog nach New York, während sich Bernards Vater um Tibetland kümmerte. Bernard promovierte 1943 in Columbia in Religionsgeschichte, und Walska finanzierte den Druck seiner Dissertation. Bernard hatte mehrere Geliebte, unter anderem seine Ex-Frau und die reiche Erbin Helen Park. Er erwartete, dass seine Frau für seine und seines Vaters Unkosten aufkam, Walska hatte jedoch Schwierigkeiten mit neuen Steuergesetzen und lehnte dies ab. Die Ehe mit Bernard endete so in Streit – hauptsächlich um Geld. Als Ganna Walska von einer Reise nach Hause kam, hatten ihr Mann und ihr Schwiegervater ihr Haus leergeräumt. Bernard und sein Vater versuchten außerdem, sich Tibetland selbst anzueignen. Ihr Mann reichte die Scheidung ein und verlangte Alimente von Walska. Der Fall fand große Aufmerksamkeit in der Presse, die auch Walskas bisherige Ehen breittrat. Walska wies ihr Personal an, den Namen von Bernard nicht mehr zu erwähnen, und als dieser 1947 am [[Rohtang-Pass]] in [[Himachal Pradesh]] bei religiösen Auseinandersetzungen umkam, gab es Gerüchte, sie habe die Mörder gedungen.


1943 publizierte Ganna Walska ihre Autobiographie ''Always Room At the Top'' (sinngemäß: ''Nach oben ist immer noch Luft''). Darin schildert sie ihre täglichen Gesangsübungen, die sie bis zu ihrem Tod beibehielt, als Weg zur inneren Erfüllung. In dem Buch beschäftigte sie sich mit Astrologie, [[Hypnose]], [[Numerologie]], Telepathie und Yoga sowie mit der Rolle und den Rechten der Frau. Sie war demnach Mitglied der [[National Woman’s Party]] und kämpfte für das Recht der Ehefrau, einen anderen Wohnsitz zu haben als der Ehemann, was sie ja selbst jahrelang praktiziert hatte. Sie war gut befreundet mit der deutschen Sängerin [[Lotte Lehmann]] und unterstützte deren [[Music Academy of the West]] in [[Santa Barbara County|Santa Barbara]].
https://pl.wikipedia.org/wiki/Ganna_Walska


Nach der Scheidung von Bernard widmete sich Ganna Walska der Gestaltung ihres elf Hektar großen Gartens in Montecito, den sie 1946 in ''[[Lotusland]]'' umbenannte. Der Garten enthielt bereits zahlreiche Palmen, die der Engländer Kinton Stevens gepflanzt hatte. Sie hatte weder eine Ausbildung als Gärtnerin noch botanisches Wissen, sondern erschuf den Garten in Zusammenarbeit mit Fachleuten wie Lockwood de Forest Jr., nicht ohne selbst Hand anzulegen. Um Pflanzen für ihren Garten erstehen zu können, verkaufte sie Teile ihres Schmucks. Insgesamt sind in ''Lotusland'' 3200 verschiedene Pflanzenarten zu sehen, mit einem Schwerpunkt auf nicht-blühenden Pflanzen. Reese stellt fest: „In Lotusland übertrug sie Aspekte dessen, was Oper ausmacht – Inszenierung, Dramatik, Schönheit – in die Gartenkunst.“. Nach Ganna Walskas Tod wurde der Garten von ihrer Nichte Hania betreut, die in ihrer Obhut aufgewachsen war, und für die bestimmte Teile des Gartens angelegt worden waren.
https://znpusa.org/promocja-ksiazki-ganna-walska-portrait-of-an-era/

Aktualna wersja na dzień 15:41, 20 maj 2026

Wpis przygotowała: Ewa Maria Slaska

właśc. Hanna Puacz, * 24 czerwca 1887 w Brześciu Litewskim (zabór rosyjski), † 2 marca 1984 w Santa Barbara w Kalifornii – amerykańska śpiewaczka operowa (sopran) pochodzenia polskiego. Zarówno ona sama, jak i osoby, które ją wspominają, określają ją zawsze jako Polkę.

Życiorys

Ganna Walska w latach 30
Ganna Walska w latach 30

Rodzicami Hanny byli Napoleon Puacz i Karolina Massalska; była to zamożna rodzina mieszczańska. Po śmierci matki ojciec odesłał dzieczynkę do wuja do St. Petersburga, gdzie Hanna odebrała staranne wykształcenie. Uczyła się m.in. malarstwa i śpiewu. W wieku 17 lat uciekła z domu z rosyjskim oficerem i arystokratą, baron Arcadie d’Eingorn.

Walska była sześciokrotnie mężatką. Jej mężami byli:

  • rosyjski arystokrata, baron Arkadij d'Eingorn
  • (1916-1920) lekarz nowojorski, neurolog Joseph Fraenkel
  • (ok. 1921/1922-ok. 1924) multimilioner Alexander Smith Cochran
  • (ok. 1925 w Paryżu-1931) amerykański multimilioner Harold Fowler McCormick
  • brytyjski wynalazca m.in. „promieni śmierci” Harry Grindell Matthews
  • Theos Bernard, adept jogi, wyznawca i mistrz tybetańskiego buddyzmu, pisarz
    Broszka brylantowa Ganny Walskiej
    Broszka brylantowa Ganny Walskiej (The Valeska Brooch)
    Ganna Walska w stawie lotosów w Lotusland
    Ganna Walska w stawie lotosów w Lotusland (duże liście to Victoria Regia)
    Z kolejnymi mężami Sara mieszkała w różnych krajach. Z pierwszym mężem zamieszkali w Szwajcarii. Tam oficjalnie małżeństwo zostało anulowane, plotki głosiły jednak, że baron zapił się na śmierć lub umarł na gruźlicę. Hanna wyjechała do Paryża. Ok. roku 1910 występowała w licznych w owym czasie kabaretach i teatrzykach w wielu europejskich miastach. Po wybuchu I wojny światowej Hanna wyjechała do USA, gdzie próbowała rozpocząć karierę jako piewaczka operowa. Wtedy też przybrała pseudonim Ganna Walska - „Ganna“ to rosyjska forma imienia Hanna, „Walska“ natomiast miała pochodzić od walca, muzyki tanecznej, którą Ganna najbardziej lubiła.
    Z powodu zapalenia strun głosowych poszukała porady u neurologa Josepha Fraenkla, który został jej następnym mężem. Fraenkel był starszy od Ganny o 20 lat. Para znała się przed ślubem 10 dni. W roku 1918 odbył się debiut Ganny Walskiej - wystąpiła wspólnie z Enrikiem Carusow musikalu Biltmore Morning Musicals. Przy tej okazji Ganna poznała Harolda McCormicka, młodego miliardera, który był m.in. mecenasem, udzielający potężnego wsparcia finansowego Chicago Opera Company. Miał on w przyszłości zostać czwartym mężem artystki. Na razie jednak w roku 1920 zmarł Joseph Fraenkel. Ganna była zamożną wdową i należała do nowojorskiej high society. Podczas rejsu do Paryża spotkała ponownie McCormicka. Ten przedstawił jej młodego multimilionera Alexandra Smith Cochrana. Ojciec Cochrana dorobił się fortuny na handlu dywanami, syn był uważany z najbogatszego "kawalera do wzięcia" na świecie i to on został trzecim mążem Ganny. Podobno Ganna wolała właściwie McCormicka, ale ten był wówczas wciąż jeszcze żonaty z dziedziczką fortuny Rockefellerów. Państwo młodzi wzięli ślub w Paryżu, po pewnym czasie wrócili jednak do Stanów, gdzie Ganna zamierzała kontynuować karierę pieśniarki operowej. Małżeństwo nie było udane, Cochran był zazdrosny, ale jednocześnie obsypywał żonę kosztownościami - podarował jej np. serce z 21-karatowego brylantu. Jak wszystkie wyrafinowane i naszwyczaj cenne klejnoty, również ten otrzymał swoją nazwę - serce Walskiej. Para rozstała się w roku 1922.
    W dwa tygodnie po rozwodzie Walska zawarła związek małżeński z Haroldem McCormickiem, który podobnie jak ona też właśnie się rozwiódł. To Harold najbardziej wspierał Walską w marzeniu o karierze divy operowej. Finansował jej lekcje piewu, obsypywał klejnotami i opłacał kosztowne kostiumy sceniczne. Ganna wkładała je niekiedy również na imprezy towarzyskiej najwyższej rangi, wystąpiła np. jako "Królowa Barbara z Polski" na słynnym balu w Operze Paryskiej. Zakładam, że był to strój Barbary Radziwiłłówny - biała suknia haftowana perłami. Część tej wspaniałej garderoby przechowywana jest w Los Angeles County Museum of Art. W roku 1926 Walska kupiła na aukcji emaliowane jako Fabergé-Ei. Również te obiekty posiadają swoje ustalone tradycją nazwy. To jajko, zamówione przez Consuelo Vanderbilt nazywa się do dziś Marlborough Egg. Piękną kolekcję jajek Faberge zgromadził Malcolm Forbes; Marlborough Egg było pierwszym obiektem w tej kolekcji.
    Walska jeździła po Europie, próbując zazwyczaj bezskutecznie, czy jednak nie zostanie divą operową. W roku 1922 zakupiła nawet w tym celu Théâtre des Champs-Élysées w Paryżu. W roku 1929 przeprowadziła się do Francji i zamieszkała w Château de Galluis między Paryżem a Chartres. W czasach kiedy takie pomysły nie były tak oczywiste jak dzisiaj, Walska stworzyła (czy raczej chyba zleciła stworzenie) linii perfum. W roku 1932 rozwiodła się z McCormickiem - lub on z nią. Powodem było to, że para nie mogła się pogodzić co do tego, gdzie mają zamieszkać. Ganna nie zamierzała wracać do USA, Harold nie chciał się przeprowadzić do Europy.
    W połowie lat 30 Ganna Walska przyjęła wreszcie do wiadomości, że nigdy nie zostanie słynną divą operową. Mieszkała już na stałe w Francji i zajęła się ezoteryką. W roku 1938 wzięła ślub z ekscentrycznym wynalazcą brytyjskim i miłośnikiem opery, Harrym Grindell Matthewsem, który próbował wynaleźć Promienie śmierci. Miała to być broń umożliwiająca likwidowanie samolotów nieprzyjacielskich.
    W roku 1939 Walska wróciła jednak do USA. W roku 1941 rozwiodła się z Harrym Grindellem i wkrótce wzięła ślub z 20 młodszym nauczycielem Jogi Theosem Casimirem Bernardem, który jako jogin używał imienia Biały Lama. W roku 1941, namówiona przez Theosa, zakupiła 15-hektarową posiadłość Cuesta Linda w Santa Barbara, która miała się stać schronieniem dla tybetańskich mnichów. Po wybuchu wojny, w USA wprowadzono jednak ostry reżim wizowy i mnisi nie mogli przyjechać do Ameryki. Theos studiował religioznawstwo na Columbia University, a Walska wspierała go podczas studiów i sfinansowała druk doktoratu. Nie chciała, a też i z przyczyn restrykcji podatkowych, nie mogła utrzymywać zarówno męża, jak i jego ojca. Para kłóciła się o pieniądze i w końcu z powodu pieniędzy, a raczej ich braku - rozwiodła się. Podczas rozprawy rozwodowej mąż zażądał od Walskiej alimentów. Po rozwodzie Bernard wyjechał do Tybetu. Gdy zginął w Indiach podczas rozruchów religijnych w 1947 roku na himalajskiej przełęczy Rohtang-Pass w Himachal Pradesh, dało się słyszeć plotki, że było to morderstwo i że stała za nim Ganna Walska. Rzecz jest o tyle nieprawdziwa, że zdaniem Sztucznej Interligencjii i Google'a na przełęczy Rothang nigdy nie doszło do zamieszek na tle religijnym. Jest to natomiast jedna z najniebezpieczniejszych dróg samochodowych na świecie i może były mąż Walskiej zginął po prostu w wypadku.
    Po rozwodzie z Bernardem w 1946 roku Walska zmieniła nazwę posiadłości na Lotusland (od kwiatu lotosu, Nelumbo nucifera, świętego w niektórych religiach Wschodu, symbolu odrodzenia i czystości dla hinduistów i buddystów), i poświęciła resztę swego życia na założenie, a następnie powiększanie i upiększanie ogrodu swych marzeń (dzisiaj jest to arboretum, ogród drzew, i muzeum, jeden z najpiękniejszych ogrodów botanicznych na świecie). W ogrodzie rosło 3200 gatunków roślin. Aby sfinansować prace w Lotusland Walska sprzedawała swoją biżuterię. Oprócz ogrodu zajmowała ją astrologia, hipnoza, numerologia, telepatia i joga oraz... prawa kobiet.
    Walska zmarła w Lotusland, zostawiając ogród i majątek powołanej przez nią fundacji Ganna Walska Lotusland. Ogrodem zajmowała się po śmieri Ganny jej siostrzenica Hania Tallmadge; Hania jest oczywiście polskim imieniem.

Ciekawostki

Ganna Walska, autobiografia
Ganna Walska, autobiografia

W swych wspomnieniach, wydanych w Stanach Zjednoczonych pt. Always Room at the Top, Walska pisze, że odnosiła sukcesy jako śpiewaczka operowa już w Petersburgu i we Francji, gdzie miała pałacyk w dolinie Loary i gdzie najchętniej przebywała aż do wybuchu II wojny światowej, kiedy na statku Akwitania popłynęła do Stanów.

Po przybyciu do USA, kiedy próbowała zdobyć sławę jako pieśniarka operowa, nieprzychylny jej Orson Welles twierdził, że jej czwarty mąż, McCormick bezkrytycznie promował śpiewaczą karierę Walskiej, pomimo że nie dysponowała dobrym głosem. Wells "uwiecznił" ją w scenariuszu filmu Obywatel Kane, gdzie Walska została przedstawiona jako Susan.

Podobnie krytyk filmowy Roger Ebert uważał, że filmowa pozbawiona talentu postać Susan to właśnie Walska. McCormick wydał tysiące dolarów na jej lekcje śpiewu, a nawet sfinansował wystawienie opery Zaza Leoncavalla w operze chicagowskiej w roku 1920. Według tego samego źródła Walska wdała się w sprzeczkę z reżyserem Pietro Ciminim podczas próby kostiumowej i zerwała kontrakt przed premierą. Współcześni twierdzili, że głos Walskiej podobał się wyłącznie zakochanemu McCormickowi.

W 1943 roku Walska opublikowała wspomnienia Always Room at the Top.

Książka Margaret Nicol Enemy of the Average była oparta na życiorysie Ganny Walskiej.

Linki i bibliografia

https://www.amazon.com/Always-room-top-Ganna-Walska/dp/B0007DSTOY

https://www.messynessychic.com/2018/04/24/the-diva-who-grew-her-own-exotic-kingdom/

https://www.vancleefarpels.com/lu/de/the-maison/articles/the-walska-brooch.html

https://www.kpbs.org/news/midday-edition/2017/07/05/33-years-after-her-death-eccentric-opera-singers-g

https://de.wikipedia.org/wiki/Ganna_Walska

https://en.wikipedia.org/wiki/Ganna_Walska

https://pl.wikipedia.org/wiki/Ganna_Walska

https://znpusa.org/promocja-ksiazki-ganna-walska-portrait-of-an-era/