Hanka Zborowska
Anna Zborowska z domu Sierzpowska (*16 kwietnia 1885 w Zakroczymiu, † 2 września 1978 w Paryżu) – modelka i żona marszanda Leopolda Zborowskiego.
Życiorys
Była córką Józefy z Jaczewskich i Maurycego Sierzpowskiego. Ponieważ rodzice zmarli na gruźlicę Anna wraz z młodszą siostrą Zofią zamieszkały w Lublinie u wujka Kazimierza Jaczewskiego, lekarza. Jaczewski był wdowcem. Samotnie wychowywał córkę i dwie siostrzenice, w czym pomagała mu matka Wanda. Dziewczęta otrzymały staranne wykształcenie. Anna w 1907 roku zaczęła pracę jako nauczycielka geografii w żeńskim gimnazjum Heleny Czarnieckiej w Lublinie.
W 1910 roku wyjechała z wujem do Paryża i została tu, aby się kształcić. Była dobrze wychowana i elegancka. W 1914 roku poznała Leopolda Zborowskiego, podobno w słynnej Café de la Rotonde przy bulwarze Montparnassez. Po wybuchu I wojny światowej stracili się z oczu, spotkali się ponownie, przypadkiem w roku 1915 i zamieszkali razem. Leopold założył galerię sztuki „Galerie Zborowski”. Prowadzili ją razem, a od 1931 roku Hanka prowadziła ją sama. Jednak, gdy Zborowski zmarł w 1932 roku, zlikwidowała ją. Nie wiadomo, z czego się utrzymywała. Zmarła w 1978 roku. Została pochowana na cmentarzu Père-Lachaise w Paryżu.
Leopolda utrzymywali rodzice, zamożni obywatele monarchii C-K. Hanka była od niego o 4 lata starsza. Używała jego nazwiska, ale nie jest wykluczone, że nigdy nie byli małżeństwem. Ich galeria na rue de Saine był odwiedzana przez wszystkich chyba artystów epoki, a już na pewno przez wszystkich artystów z Polski, bo byli nie tylko gościnni, ale hojni i chętnie pomagali artystom w potrzebie. Portal Niezła sztuka pisze, że byli jedynymi polskimi marszandami z prawdziwego zdarzenia.
Jarosław Iwaszkiewicz zapisał w pamiętnikach: U handlarza obrazów Leopolda Zborowskiego, przezacnego, dziwacznego człowieka, zetknąłem się ze sztuką współczesną, którą przyswajałem z pewną trudnością. Zborowski garściami wyciągał zza pieca zwoje obrazów Utrilla, Modiglianiego, Kislinga, Deraina, Vlamincka.
Modelka
Jako modelka Hanka (bo tak ją nazywano) Zborowska została namalowana na ponad 20 portretach przez Modiglianiego, w wielu aktach oraz szkicach. Jej portrety malowali również tacy malarze jak: Mojżesz Kisling, Maurice Utrillo, André Derain i Tsuguharu Foujita. Bardzo realistyczny portret Anny został namalowany węglem przez Felixa Vallottona. Zachowały się jej dzienniki, w których notowała obserwacje na temat malujących ją malarzy. Z Modiglianim przyjaźniła się do jego śmierci w 1922 roku. Napisała niewielkie wspomnienia o Modiglianim - Trois ans avec Modigliani.
Linki
https://pl.wikipedia.org/wiki/Anna_Zborowska
https://www.moma.org/magazine/articles/1168
https://niezlasztuka.net/o-sztuce/leopold-zborowski-anna-zborowska-jedyna-taka-para/
