Elżbieta Czyżewska

Z Polkopedia
Przejdź do nawigacjiPrzejdź do wyszukiwania

Aktorka polsko-amerykańska, w Polsce bardzo popularna, w USA zapomniana i zlekceważona.

Elżbieta Czyżewska, Fot. East News (Twój Styl)
Elżbieta Czyżewska, Fot. East News (Twój Styl)

Życiorys

* 14 kwietnia lub 14 maja 1938 w Warszawie, † 17 czerwca 2010 w Nowym Jorku) – polska aktorka filmowa i teatralna, od 1968 na emigracji w Stanach Zjednoczonych.

Początki

Jako dziewczynka zadebiutowała na scenie w Zespole Pieśni i Tańca „Skolimów”, i czy to nie zaskakujący zbieg okoliczności, że w roku 1959 wyszła za mąż za reżysera Jerzego Skolimowskiego? W 1960 ukończyła Państwową Wyższą Szkołę Teatralną w Warszawie. Występowała w Studenckim Teatrze Satyryków, czyli słynnym STS-ie. Od czasów studiów była popularną aktorką teatralną. Od roku 1959 - filmową. Występowała w filmach Stanisława Barei, Tadeusza Konwickiego, Wojciecha Jerzego Hasa, Stanisława Jędryki, Kazimierza Kutza, Aleksandra Forda, Jerzego Skolimowskiego. Po głównych rolach w komediach wojennych: Giuseppe w Warszawie (1964) i Gdzie jest generał... (1963) Czyżewska stała się jedną z najpopularniejszych aktorek w PRL-u, z uwagi na znaczące role często nazywaną „Cybulskim w spódnicy”.

Kochankowie z ulicy Kamiennej

Była pierwszą wykonawczynią piosenki Kochankowie z ulicy Kamiennej (ze spektaklu Bal maskowy), która uważana jest za hymn liryczny STS-u, a szerzej - za hymn pokolenia naszych rodziców, tych, którzy jak w opowiadaniach Marka Hłaski, nic nie mieli i na nic nie mogli liczyć. Pokolenie tych, co byli brzydcy i głodni. Piosenkę wykonywały potem Sława Przybylska i Ela Wojnowska.

Łódź, płaskorzeźba - fontanna Kochankowie z ulicy Kamiennej, Wojciech Gryniewicz
Łódź, płaskorzeźba - fontanna Kochankowie z ulicy Kamiennej, Wojciech Gryniewicz

https://ninateka.pl/film/sts-58-agnieszka-osiecka (słowa Agnieszka Osiecka, muzyka Wojciech Solarz)

Oczy mają niebieskie i siwe,

dwuzłotówki w kieszeniach na kino,

żywią się chlebem i piwem,

marzną im ręce zimą:

Kochankowie z ulicy Kamiennej

pierścionków, kwiatów nie dają.

Kochankowie z ulicy Kamiennej

wcale Szekspira nie znają.

Kochankowie z ulicy Kamiennej.

Wieczorami na schodach i w bramach,

dotykają się ręce spierzchnięte,

trwają tak czasem aż do rana,

kiecki są stare i zmięte.

Kochankowie z ulicy Kamiennej

tramwajem jeżdżą w podróże.

Kochankowie z ulicy Kamiennej

boją się gliny i stróża.

Kochankowie z ulicy Kamiennej.

Aż dnia pewnego biorą pochodnie,

w pochód ruszają, brzydcy i głodni.

"Chcemy Romea - wrzeszczą dziewczyny -

my na Kamienną już nie wrócimy".

"My chcemy Julii - drą się chłopaki -

dajcie nam Julię zbiry, łajdaki".

Idą i szumią,

idą i krzyczą,

amor szmaciany płynie ulicą...

...Potem znów cicho,

potem znów ciemno,

potem wracają znów na Kamienną.


Linki i literatura

https://twojstyl.pl/artykul/elzbieta-czyzewska-biografia-aktorki,aid,4485

https://ninateka.pl/film/sts-58-agnieszka-osiecka

https://pl.wikipedia.org/wiki/El%C5%BCbieta_Czy%C5%BCewska