Maria Ciechomska (PL)

Maria Gast-Ciechomska, fot. Jakub Szadaj

Urodziła się 22 maja 1956 roku w Warszawie, zmarła 29 marca 2019 roku w Berlinie. Pochowana na cmentarzu przy kościele św. Katarzyny na Fosie w Warszawie.

Grób Maryli w dniu pogrzebu 12 kwietnia 2019 roku; cmentarz przy kościele św. Katarzyny na Fosie w Warszawie; Wiersze na grobie - Ewa Karbowska, poetka z Warszawy - zdjęcie Ewa Maria Slaska

Polska germanistka, autorka, publicystka, tłumaczka.Opozycjonistka, w czasie stanu wojennego internowana w obozie w Gołdapi, gdzie była najmłodszą osadzoną. Feministka.

Życiorys

Grób rodzinny Ciechomskich, w którym pochowana jest Maryla; tu leży również jej dziadek, powstaniec styczniowy, ostatni sołtys wsi Mokotów - zdjęcie Tadeusz Ciechomski

Maria (Maryla) Ciechomska / Maria Gast-Ciechomska (1956-2019), córka Wiesława i Aliny Ciechomskich.

Germanistka, tłumaczka, autorka, publicystka, feministka; redaktorka w podziemnym czasopiśmie "Sumienie"; pracowała w strukturach NSZZ Solidarność Region Mazowsze i w Niezależnym Związku Studenckim NZS; w stanie wojennym internowana w obozie dla kobiet w Gołdapi – była najmłodszą więźniarką stanu wojennego.

od 1985 roku w Berlinie Zachodnim. Pracowała w Polsko-Niemieckiej Współpracy Młodzieży. Współzałożycielka Europejskiej Inicjatywy Kobiecej (Europäische Fraueninitiative); Inicjatywy Kobiecej Berlin-Warszawa (Fraueninitiative Berlin-Warszawa); Polskiego Towarzystwa Feministycznego, w Fundacji Kobiecej eFKa. Od 1994 w Polsko-Niemieckim Towarzystwie Literackim WIR. Autorka "Od matriarchatu do feminizmu", Poznań 1996; publicystka w "Pełnym głosem. periodyk feministyczny", "Zadra", "Zeszyty telewizyjne".

W latach zamężna z Dieterem Gastem, który popełnił samobójstwo.

O Maryli

Dorota Danielewicz, autorka polska mieszkająca w Berlinie:

Była skromna, odważna, niezłomna, zdolna. Niezwykła kobieta. Wielka szkoda, że tak wcześnie odeszła…

Sławomira Walczewska, filozofka, autorka, feministka:

...zawsze po stronie wolności i godności. Jako działaczka opozycji Solidarnościowej i najmłodsza więźniarka obozu dla internowanych w Gołdapi. Jako współtwórczyni nowego, feministycznego ruchu kobiecego i autorka pionierskiej książki “Od matriarchatu do feminizmu”. Skromna, uśmiechnięta, nieugięta – taka była.

Maria Szewczyk, autorka, Klub Polsko-Niemiecki w Berlinie

Będzie brakowało jej ciepłego uśmiechu i dyskretnego, ściszonego sposobu bycia, nawet jeśli mówiła o najtrudniejszych sprawach.

Alicja Czańka:

Wieczne odpoczywanie racz dać Jej Panie… Niech Miłosierny ukoi ból Najbliższych i przyjaciół. Pamiętam ją jako kobietę, która zawsze poruszała wszystkim wokół siebie i zaskakiwała projektami oraz determinacją.

Kazimierz Bocian: Wspaniałych ludzi jak Maryla nie zapomina się łatwo

Dorota Cygan: Maryla, taka jaką znałam, nie mówiła o sobie, tylko o sprawach mających jakiś walor obiektywności. Nie miała zwyczaju wypełniać przestrzeni komunikacyjnej sobą. Rzadka cecha. I też bardzo cichutko odeszła.

Ewa Karbowska, poetka z Warszawy, przyjaciółka Maryli

NA DROGĘ DO, KOCHANA

– Pamięci Maryli Gast-Ciechomskiej –

mając naturę wojowniczki

nigdy nie kroczy się powoli

bo szkoda czasu

mówi się też szybko

i myśli

o tym co jeszcze dobrego można zrobić

bez głębi analiz

porywem serca i intelektu

bo ktoś potrzebuje pomocy

nawet jeśli się odchodzi

to też bez zbędnych ceregieli

po co innym głowę sobą zawracać

już nie ma Marii, Maryli, Marleny

a była jeszcze przed chwilą

na dotknięcie, na odległość głosu

co za bzdury ja tu opowiadam

przecież zaraz wpadnie

za chwilę, za miesiąc, za dwa

zawsze jak po ogień

26.03.2019

Książka

Książka Marii Ciechomskiej, "Od matriarchatu do feminizmu", Poznań 1996 - zdjęcie Anna Krenz

Maria Ciechomska, Od matriarchatu do feminizmu, Brama - Książnica Włóczęgów i Uczonych, Poznań 1996

O książce:

Feminizm nie jest ruchem płciowym, lecz raczej świadomościowym, bo męskość i kobiecość to wielkości tyleż płciowe co ideologiczne i symboliczne. Książka ujmuje temat bardzo ogólnie, dając zaledwie zarys problematyki. Dotyczy ona historii kobiet i myśli feministycznej, sytuacji kobiet w świecie współczesnym, miejsca, jakie wyznaczają kobietom najpopularniejsze religie i ideologie, a także głównych nurtów i obszarów zainteresowań współczesnego feminizmu.

Linki

https://fso.gbv.de//detail/BestandViewer?select_id=2035&eadb_frame=mainframe&easydb=55sil750qg8ivg4mvmc83tn9oi&ls=2

https://ewamaria.blog/2019/03/28/odeszla/

https://ewamaria.blog/2021/03/25/maryla/

https://ewamaria.blog/2021/05/21/wspomnienia-o-maryli-1/ (pierwszy link z serii wspomnień Magdaleny Ciechomskiej o jej szwagierce, Marii (Marlenie); od tego momentu co tydzień zawsze w piątki pojawiają się kolejne wpisy)

Informacje

Obiekty z ośrodka internowania w Gołdapi - zdjęcie Ewa Maria Slaska

1. Archiwum Marii Gast-Ciechomskiej znajduje się w Archiwum Forschungsstelle Osteuropa Uniwersytetu w Bremie - nr zbioru (Bestandssignatur) *FSO 02-143; w archiwum znajdują się dokumenty, korespondencja, dzieła i teksty własne, fotografie, obiekty z ośrodka internowania.
2. Została pochowana w grobie rodzinnym na cmentarzu przy kościele św. Katarzyny na Fosie w Warszawie, w którym leży również jej dziadek, weteran Powstania Styczniowego, ostatni sołtys wsi Mokotów.
3. Jeszcze kilka tygodni przed śmiercią Maryli, podczas niemieckiej premiery filmu "Siłaczki" w Regenbogenfabrik 7 marca 2019 roku i kinie “Lichtblick” 9 marca w Berlinie, mogliśmy po raz kolejny zachwycić się kunsztem translatorskim Maryli, to bowiem ona znakomicie przetłumaczyła ścieżkę dźwiękową filmu. Maryla od zawsze angażowała się w sprawy kobiet i wydaje się znamienne, że ostatnia jej praca też była związana z tą tematyką.
   

   Obiekty z ośrodka internowania w Gołdapi - zdjęcie Ewa Maria Slaska
   

   Ręce Maryli w kilka godzin po śmierci, fot. Ewa Maria Slaska