Nora Ney - Historia wersji

Admin o 13:27, 20 maj 2026

2026-05-20T13:27:51Z

← poprzednia wersja		Wersja z 13:27, 20 maj 2026
Linia 1:		Linia 1:
	[[File:Nora Ney1.jpg\|alt=Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Fotograficzne\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]		'''Wpis przygotowała: Ewa Maria Slaska'''[[File:Nora Ney1.jpg\|alt=Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Fotograficzne\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]
	Polska aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA)		Polska aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA)

Admin o 18:59, 24 lis 2025

2025-11-24T18:59:03Z

← poprzednia wersja		Wersja z 18:59, 24 lis 2025
Linia 19:		Linia 19:

	== Filmy ==		== Filmy ==
	Są do obejrzenia na YouTubie. Tu podaję jako przykład film ''Doktór Murek'':		Są do obejrzenia na YouTubie. Tu podaję jako przykład film ''Doktór Murek'' wg Tadeusza Dołęgi Mostowicza:

	https://youtu.be/kcdajbtqVLk?si=Iy9omudxmgxDPh-E		https://youtu.be/kcdajbtqVLk?si=Iy9omudxmgxDPh-E
Linia 26:		Linia 26:
	W serialu biograficznym ''Bodo'' z 2016 w rolę Nory Ney zagrała Anna Próchniak.		W serialu biograficznym ''Bodo'' z 2016 w rolę Nory Ney zagrała Anna Próchniak.

	W położonym na północ od Białegostoku miasteczku Wasilków, odległym o 6 km od wsi Sielachowskie, gdzie urodziła się Nora Ney, od 2023 roku odbywa się Festiwal filmowy im. Nory Ney		W położonym na północ od Białegostoku miasteczku [https://pl.wikipedia.org/wiki/Wasilk%C3%B3w Wasilków], odległym o 6 km od wsi Sielachowskie, gdzie urodziła się Nora Ney, od 2023 roku odbywa się Festiwal filmowy im. Nory Ney

	(posłuchaj: https://www.radio.bialystok.pl/wiadomosci/index/id/223174)		(posłuchaj: https://www.radio.bialystok.pl/wiadomosci/index/id/223174) - interesujące, że na stronie miasteczka w Wikipedii nie ma mowy ani o festiwalu, ani o aktorce (dostęp 21.11.2025)

	== Linki i bibliografia ==		== Linki i bibliografia ==

Admin o 18:53, 24 lis 2025

2025-11-24T18:53:12Z

← poprzednia wersja		Wersja z 18:53, 24 lis 2025
Linia 17:		Linia 17:

	Córka Nory, Joanna Maria Ney, urodziła się w roku 1936; jej ojcem był Józef Fryd. Mieszka w USA, jest specjalistką ds. PR, kuratorką sztuki tańca i członkinią Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.		Córka Nory, Joanna Maria Ney, urodziła się w roku 1936; jej ojcem był Józef Fryd. Mieszka w USA, jest specjalistką ds. PR, kuratorką sztuki tańca i członkinią Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.

			== Filmy ==
			Są do obejrzenia na YouTubie. Tu podaję jako przykład film ''Doktór Murek'':

			https://youtu.be/kcdajbtqVLk?si=Iy9omudxmgxDPh-E

	== Upamiętnienie ==		== Upamiętnienie ==

Admin o 18:50, 24 lis 2025

2025-11-24T18:50:10Z

← poprzednia wersja		Wersja z 18:50, 24 lis 2025
Linia 10:		Linia 10:
	== Życiorys ==		== Życiorys ==
	[[File:Nora Ney2.jpg\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]		[[File:Nora Ney2.jpg\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]
	Ojciec Soni był przedsiębiorcą drzewnym. Matka zmarła, ojciec ożenił się po raz drugi. Uczęszczała do szkoły średniej w Białymstoku. Było to elitarne, prywatne, koedukacyjne gimnazjum Dawida Druskina przy ul. Szlacheckiej 4. Maturę zdała w roku 1925 i wkrótce potem uciekła do Warszawy, gdzie uczyła się w Instytucie Filmowym Wiktora Biegańskiego. Miała doskonałe warunki aktorskie, urodę, figurę i wysoką sprawność fizyczną. Pierwszą rolę filmową otrzymała w wytwórni Leo-Film, która zawarła z nią stały kontrakt. To dało jej stabilność ekonomiczną i zapewniło godziwą egzystencję. Zadebiutowała w rok po przybyciu do Warszawy epizodyczną rolą cyrkówki w niemym filmie ''Czerwony błazen'' (komedia-kryminał reżyserowana przez Henryka Szaro). Jej najbardziej znaną rolą była Aniuta w filmie ''Córka generała Pankratowa'' (1934).		Ojciec Soni był przedsiębiorcą drzewnym. Matka zmarła, ojciec ożenił się po raz drugi. Uczęszczała do szkoły średniej w Białymstoku. Było to elitarne, prywatne, koedukacyjne gimnazjum Dawida Druskina przy ul. Szlacheckiej 4. Maturę zdała w roku 1925 i wkrótce potem uciekła do Warszawy, gdzie uczyła się w Instytucie Filmowym Wiktora Biegańskiego. Miała doskonałe warunki aktorskie, urodę, figurę i wysoką sprawność fizyczną. Pierwszą rolę filmową otrzymała w wytwórni Leo-Film, która zawarła z nią stały kontrakt. To dało jej stabilność ekonomiczną i zapewniło godziwą egzystencję. Zadebiutowała w rok po przybyciu do Warszawy epizodyczną rolą cyrkówki w niemym filmie ''Czerwony błazen'' (komedia-kryminał reżyserowana przez Henryka Szaro). Jej najbardziej znaną rolą była Aniuta w filmie ''Córka generała Pankratowa'' (1934). Do wybuchu II wojny światowej zagrała jeszcze w kilkunastu filmach (''Zew morza'', ''Uroda życia'', ''Serce na ulicy'', ''Głos pustyni'', ''Doktór Murek'' i in.), zyskując sławę ekranowej femme fatale. W latach trzydziestych występowała m.in. w Teatrze Rex i Teatrze Stara Banda.

	Gdy w 1939 roku wybuchła wojna, Nora Ney wraz z córeczką i mężem uciekła na Wschód, do Związku Radzieckiego; została zesłana w głąb imperium, co jej uratowało życie. Po wojnie, powróciła do Polski i zdecydowała się na wyjazd do Stanów Zjednoczonych. Z córką Joanną i siostrą Lidią Leichter przybyła w roku 1946 do Nowego Jorku, Nadal grała w filmie, ale jej możliwości były znacznie ograniczone, bo nie znała ani angielskiego ani jiidisz.Grała więc wyłącznie role niem.		Gdy w 1939 roku wybuchła wojna, Nora Ney wraz z córeczką i mężem uciekła na Wschód, do Związku Radzieckiego; została zesłana w głąb imperium, co jej uratowało życie. Po wojnie, powróciła do Polski i zdecydowała się na wyjazd do Stanów Zjednoczonych. Z córką Joanną i siostrą Lidią Leichter przybyła w roku 1946 do Nowego Jorku, Nadal grała w filmie, ale jej możliwości były znacznie ograniczone, bo nie znała ani angielskiego ani jiidisz.Grała więc wyłącznie role niem.

Admin o 18:44, 24 lis 2025

2025-11-24T18:44:59Z

← poprzednia wersja		Wersja z 18:44, 24 lis 2025
Linia 1:		Linia 1:
	~~Pinki i książkiolska~~ aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA)		[[File:Nora Ney1.jpg\|alt=Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Fotograficzne\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]
			Polska aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA)

	Nazywano ją polską Gretą Garbo.		Nazywano ją polską Gretą Garbo.
Linia 8:		Linia 9:

	== Życiorys ==		== Życiorys ==
			[[File:Nora Ney2.jpg\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]
	Ojciec Soni był przedsiębiorcą drzewnym. Matka zmarła, ojciec ożenił się po raz drugi. Uczęszczała do szkoły średniej w Białymstoku. Było to elitarne, prywatne, koedukacyjne gimnazjum Dawida Druskina przy ul. Szlacheckiej 4. Maturę zdała w roku 1925 i wkrótce potem uciekła do Warszawy, gdzie uczyła się w Instytucie Filmowym Wiktora Biegańskiego. Miała doskonałe warunki aktorskie, urodę, figurę i wysoką sprawność fizyczną. Pierwszą rolę filmową otrzymała w wytwórni Leo-Film, która zawarła z nią stały kontrakt. To dało jej stabilność ekonomiczną i zapewniło godziwą egzystencję. Zadebiutowała w rok po przybyciu do Warszawy epizodyczną rolą cyrkówki w niemym filmie ''Czerwony błazen'' (komedia-kryminał reżyserowana przez Henryka Szaro). Jej najbardziej znaną rolą była Aniuta w filmie ''Córka generała Pankratowa'' (1934).		Ojciec Soni był przedsiębiorcą drzewnym. Matka zmarła, ojciec ożenił się po raz drugi. Uczęszczała do szkoły średniej w Białymstoku. Było to elitarne, prywatne, koedukacyjne gimnazjum Dawida Druskina przy ul. Szlacheckiej 4. Maturę zdała w roku 1925 i wkrótce potem uciekła do Warszawy, gdzie uczyła się w Instytucie Filmowym Wiktora Biegańskiego. Miała doskonałe warunki aktorskie, urodę, figurę i wysoką sprawność fizyczną. Pierwszą rolę filmową otrzymała w wytwórni Leo-Film, która zawarła z nią stały kontrakt. To dało jej stabilność ekonomiczną i zapewniło godziwą egzystencję. Zadebiutowała w rok po przybyciu do Warszawy epizodyczną rolą cyrkówki w niemym filmie ''Czerwony błazen'' (komedia-kryminał reżyserowana przez Henryka Szaro). Jej najbardziej znaną rolą była Aniuta w filmie ''Córka generała Pankratowa'' (1934).

	Gdy w 1939 roku wybuchła wojna, Nora Ney wraz z córeczką i mężem uciekła na Wschód, do Związku Radzieckiego; została zesłana w głąb imperium, co jej uratowało życie. Po wojnie, powróciła do Polski i zdecydowała się na wyjazd do Stanów Zjednoczonych. Z córką Joanną i siostrą Lidią Leichter przybyła w roku 1946 do Nowego Jorku, Nadal grała w filmie, ale jej możliwości były znacznie ograniczone, bo nie znała ani angielskiego ani jiidisz.Grała więc wyłącznie role niem.		Gdy w 1939 roku wybuchła wojna, Nora Ney wraz z córeczką i mężem uciekła na Wschód, do Związku Radzieckiego; została zesłana w głąb imperium, co jej uratowało życie. Po wojnie, powróciła do Polski i zdecydowała się na wyjazd do Stanów Zjednoczonych. Z córką Joanną i siostrą Lidią Leichter przybyła w roku 1946 do Nowego Jorku, Nadal grała w filmie, ale jej możliwości były znacznie ograniczone, bo nie znała ani angielskiego ani jiidisz.Grała więc wyłącznie role niem.

	Była czterokrotnie mężatką. Jej pierwszym mężem był Seweryn Steinwurzel, wybitny operator filmowy, Pracowała z nim w wielu produkcja przedwojennych. To on stworzył z niej gwiazdę. Drugim mężem Nory był Józef Fryd, dziennikarz, dystrybutor filmów zagranicznych w Polsce i producent filmowy. Trzecim - psychiatra Eugeniusz J. Brown, z którym Nora na krótko związała się USA. W końcu poślubiła Leona Friedlanda, biznesmena z rodziny żydowskiej z Petersburga, z którym pod koniec lat 80. przeniosła się na południe USA.		Była czterokrotnie mężatką. Jej pierwszym mężem był Seweryn Steinwurzel, wybitny operator filmowy. Pracowała z nim w wielu produkcja przedwojennych. To on stworzył z niej gwiazdę. Drugim mężem Nory był Józef Fryd, dziennikarz, dystrybutor filmów zagranicznych w Polsce i producent filmowy. Trzecim - psychiatra Eugeniusz J. Brown, z którym Nora na krótko związała się USA. W końcu poślubiła Leona Friedlanda, biznesmena z rodziny żydowskiej z Petersburga, z którym pod koniec lat 80. przeniosła się na południe USA.

	Córka Nory, Joanna Maria Ney, urodziła się w roku 1936; jej ojcem był Józef Fryd. Mieszka w USA, jest specjalistką ds. PR, kuratorką sztuki tańca i członkinią Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.		Córka Nory, Joanna Maria Ney, urodziła się w roku 1936; jej ojcem był Józef Fryd. Mieszka w USA, jest specjalistką ds. PR, kuratorką sztuki tańca i członkinią Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.

	== Upamiętnienie ==		== Upamiętnienie ==
	W serialu biograficznym ''[[Bodo ~~(serial telewizyjny)\|Bodo]]~~'' z 2016 w rolę Nory Ney zagrała [[Anna Próchniak]].		W serialu biograficznym ''Bodo'' z 2016 w rolę Nory Ney zagrała Anna Próchniak.

	W położonym na północ od Białegostoku miasteczku Wasilków, odległym o 6 km od wsi Sielachowskie, gdzie urodziła się Nora Ney, od 2023 roku odbywa się Festiwal filmowy im. Nory Ney		W położonym na północ od Białegostoku miasteczku Wasilków, odległym o 6 km od wsi Sielachowskie, gdzie urodziła się Nora Ney, od 2023 roku odbywa się Festiwal filmowy im. Nory Ney

	(posłuchaj: https://www.radio.bialystok.pl/wiadomosci/index/id/223174)		(posłuchaj: https://www.radio.bialystok.pl/wiadomosci/index/id/223174)
	~~[[File:Nora Ney2.jpg\|alt=Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe\|thumb\|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]~~


	~~https://www.facebook.com/hashtag/wirtualnysztetl~~

	== Linki i bibliografia ==		== Linki i bibliografia ==

Admin: Created page with "Pinki i książkiolska aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA) Nazywano ją p..."

2025-11-24T18:41:06Z

Created page with "Pinki i książkiolska aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA) Nazywano ją p..."

Nowa strona

Pinki i książkiolska aktorka z żydowskiej rodziny, właściwie '''Sonia Najman''' (ur. 25 maja 1906 w Sielachowskich, zm. 21 lutego 2003 w Encinitas, USA)

Nazywano ją polską Gretą Garbo.

Z egzotyczną urodą, niskim głosem i charakterem skandalistki podbiła przedwojenne kino. Była kobietą, która nie bała się żyć po swojemu. Jej droga do sławy zaczęła się… od ucieczki z domu przez okno. Gdy jej ojciec – żydowski przedsiębiorca usłyszał o planach aktorskich córki, zamknął ją w pokoju. Nakazał Norze wyjść za mąż. Ney uciekła przez okno i pojechała do Warszawy, gdzie zaczęła się jej kariera. Zadebiutowała u boku słynnego Eugeniusza Bodo – i od razu wywołała skandal. Od niemego filmu ''Czerwony błazen'' zaczął się ich głośny romans. Prasa pisała o niej: „uwodzicielka, która łamie serca”.

Gdy filmy stały się dźwiękowe, wiele gwiazd straciło pracę. ale niski, magnetyczny głos Nory Ney uczynił ją idealną do ról „kobiet fatalnych”. Dopiero II wojna światowa przerwała jej karierę.

== Życiorys ==
Ojciec Soni był przedsiębiorcą drzewnym. Matka zmarła, ojciec ożenił się po raz drugi. Uczęszczała do szkoły średniej w Białymstoku. Było to elitarne, prywatne, koedukacyjne gimnazjum Dawida Druskina przy ul. Szlacheckiej 4. Maturę zdała w roku 1925 i wkrótce potem uciekła do Warszawy, gdzie uczyła się w Instytucie Filmowym Wiktora Biegańskiego. Miała doskonałe warunki aktorskie, urodę, figurę i wysoką sprawność fizyczną. Pierwszą rolę filmową otrzymała w wytwórni Leo-Film, która zawarła z nią stały kontrakt. To dało jej stabilność ekonomiczną i zapewniło godziwą egzystencję. Zadebiutowała w rok po przybyciu do Warszawy epizodyczną rolą cyrkówki w niemym filmie ''Czerwony błazen'' (komedia-kryminał reżyserowana przez Henryka Szaro). Jej najbardziej znaną rolą była Aniuta w filmie ''Córka generała Pankratowa'' (1934).

Gdy w 1939 roku wybuchła wojna, Nora Ney wraz z córeczką i mężem uciekła na Wschód, do Związku Radzieckiego; została zesłana w głąb imperium, co jej uratowało życie. Po wojnie, powróciła do Polski i zdecydowała się na wyjazd do Stanów Zjednoczonych. Z córką Joanną i siostrą Lidią Leichter przybyła w roku 1946 do Nowego Jorku, Nadal grała w filmie, ale jej możliwości były znacznie ograniczone, bo nie znała ani angielskiego ani jiidisz.Grała więc wyłącznie role niem.

Była czterokrotnie mężatką. Jej pierwszym mężem był Seweryn Steinwurzel, wybitny operator filmowy, Pracowała z nim w wielu produkcja przedwojennych. To on stworzył z niej gwiazdę. Drugim mężem Nory był Józef Fryd, dziennikarz, dystrybutor filmów zagranicznych w Polsce i producent filmowy. Trzecim - psychiatra Eugeniusz J. Brown, z którym Nora na krótko związała się USA. W końcu poślubiła Leona Friedlanda, biznesmena z rodziny żydowskiej z Petersburga, z którym pod koniec lat 80. przeniosła się na południe USA.

Córka Nory, Joanna Maria Ney, urodziła się w roku 1936; jej ojcem był Józef Fryd. Mieszka w USA, jest specjalistką ds. PR, kuratorką sztuki tańca i członkinią Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.

== Upamiętnienie ==
W serialu biograficznym ''[[Bodo (serial telewizyjny)|Bodo]]'' z 2016 w rolę Nory Ney zagrała [[Anna Próchniak]].

W położonym na północ od Białegostoku miasteczku Wasilków, odległym o 6 km od wsi Sielachowskie, gdzie urodziła się Nora Ney, od 2023 roku odbywa się Festiwal filmowy im. Nory Ney

(posłuchaj: https://www.radio.bialystok.pl/wiadomosci/index/id/223174)
[[File:Nora Ney2.jpg|alt=Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe|thumb|Nora Ney, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe]]

https://www.facebook.com/hashtag/wirtualnysztetl

== Linki i bibliografia ==
https://pl.wikipedia.org/wiki/Nora_Ney

https://www.facebook.com/hashtag/wirtualnysztetl

Grzegorz Rogowski, ''Skazane na zapomnienie. Polskie aktorki filmowe na emigracji''