Jadwiga Neumann (PL) - Historia wersji

Admin o 21:20, 6 maj 2025

2025-05-06T21:20:00Z

← poprzednia wersja		Wersja z 21:20, 6 maj 2025
Linia 1:		Linia 1:
			[[File:2 Neumann by Krenz.jpg\|alt=Portret Jadwigi Numann namalowany przez Annę Krenz\|thumb\|Portret Jadwigi Numann namalowany przez Annę Krenz w lutym 2024 roku]]
	Projekt "Kobiety w cieniu gilotyny. Polki w więzieniu Plötzensee"		Projekt "Kobiety w cieniu gilotyny. Polki w więzieniu Plötzensee"

Linia 47:		Linia 47:
	Dziś św. Jadwiga jest uważana za patronkę pojednania między Niemcami i Polakami.		Dziś św. Jadwiga jest uważana za patronkę pojednania między Niemcami i Polakami.

	== ~~Wsparcie finansowe~~[~~edytuj~~ \| ~~edytuj kod~~] ==		== Tablica upamiętniająca ==
			Z inicjatywy Eli Kargol latem 2024 roku ukonstytuowała się grupa robocza (Ela Kargol, Anna Krenz, Gisela Wenzel, Ewa Maria Slaska), która postawła sobie za cel doprowadzenie do ufundowania przez miasto i dzielnicę (Schöneberg) tablicy pamiątkowej dla "Jadwigi Neumann i innych"; podanie zostało złożone w sierpniu 2024 roku, w maju 2025 roku przyszła pozytywna odpowiedź.
			[[File:HedwigsNeumannGruenAnlage.jpg\|alt=Tu stał dom, w którym mieszkała Jadwiga Neumann \|thumb\|Skwer na rogu ulic Martin-Luther i Grunewald, gdzie stał dom, w którym mieszkała Jadwiga Neumann; tu inicjatorki pomysłu proponują ustawienie tablicy]]
			Tablica zostanie prawdopodobnie ustawiona w 2027 roku.

			== Wsparcie finansowe ==
	Wpis i ilustracje powstały dzięki wsparciu finansowemu Fundacji EVZ - POP (Pamięć Odpowiedzialność Przyszłość) podczas warsztatów		Wpis i ilustracje powstały dzięki wsparciu finansowemu Fundacji EVZ - POP (Pamięć Odpowiedzialność Przyszłość) podczas warsztatów

Admin o 13:49, 16 sie 2024

2024-08-16T13:49:55Z

← poprzednia wersja		Wersja z 13:49, 16 sie 2024
Linia 15:		Linia 15:

	Po skończeniu szkoły wraca do rodziców, a w 1913 roku przenosi się do Berlin; podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku. [[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]		Po skończeniu szkoły wraca do rodziców, a w 1913 roku przenosi się do Berlin; podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku. [[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]
	Jadwiga Neumann tak długo była ~~lojana~~ wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.		Jadwiga Neumann tak długo była lojalna wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.

	Jadwiga Neumann utrzymywała się z wynajmu pokoi. Po wybuchu wojny wynajmowała je przede wszystkim Polakom. Miała kontakty z pracownikami polskiej ambasady, kontakty z mniejszością polską w Berlinie i właśnie te kontakty przydały jej się, gdy wynajem pokoi nie prznosił już zysku.		Jadwiga Neumann utrzymywała się z wynajmu pokoi. Po wybuchu wojny wynajmowała je przede wszystkim Polakom. Miała kontakty z pracownikami polskiej ambasady, kontakty z mniejszością polską w Berlinie i właśnie te kontakty przydały jej się, gdy wynajem pokoi nie prznosił już zysku.
Linia 25:		Linia 25:
	Są członkami Związku Walki Zbrojnej, któremu podlega polska organizacja wywiadowcza Stragan. Konspirują na rzecz kraju, którego nie ma na mapie, z którym wiążą ich więzy krwi, język i przodkowie.		Są członkami Związku Walki Zbrojnej, któremu podlega polska organizacja wywiadowcza Stragan. Konspirują na rzecz kraju, którego nie ma na mapie, z którym wiążą ich więzy krwi, język i przodkowie.

	Jesienią 1942 roku, prawdopodobnie na skutek donosu, większość z grupy ~~skupionych~~ wokół Jadwigi Neumann zostaje aresztowana. Jadwiga trafia najpierw do Ravensbrück, później wraca do Berlina, do więzienia na Moabicie.		Jesienią 1942 roku, prawdopodobnie na skutek donosu, większość z grupy skupionej wokół Jadwigi Neumann zostaje aresztowana. Jadwiga trafia najpierw do Ravensbrück, później wraca do Berlina, do więzienia na Moabicie.

	Ścięta zostaje 80 lat temu 27 stycznia 1944 roku w Berlinie Plötzensee. Jej przyjaciółki Gąszczak i Maćkowiak i jej niespełna 20 letni siostrzeniec nie żyją już od kilku miesięcy.		Ścięta zostaje 80 lat temu 27 stycznia 1944 roku w Berlinie Plötzensee. Jej przyjaciółki Gąszczak i Maćkowiak i jej niespełna 20-letni siostrzeniec nie żyją już od kilku miesięcy.

	== Po wojnie ==		== Po wojnie ==

Admin o 13:02, 24 lip 2024

2024-07-24T13:02:35Z

← poprzednia wersja		Wersja z 13:02, 24 lip 2024
Linia 12:		Linia 12:
	== Jadzia, Jadwiga, Hedwig ==		== Jadzia, Jadwiga, Hedwig ==
	[[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]]		[[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]]
	Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, gdzie mieszkali jej dziadkowie, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnionych przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi. Najpierw myślałam, że jest to ta Opalenica pod Poznaniem, koło Nowego Tomyśla. Ale najprawdopodobniej chodzi o inną Opalenicę. O małą wioskę, w Prusach Zachodnich, obecnie w powiecie brodnickim, dawniej w ''Landkreis Strasburg in Westpreußen,'' liczącą około stu mieszkańców w roku 1905, w tej chwili niewiele więcej. Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i zapewne tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.		Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, gdzie mieszkali jej dziadkowie, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnionych przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi. Najpierw myślałam, że jest to ta Opalenica pod Poznaniem, koło Nowego Tomyśla. Ale najprawdopodobniej chodzi o inną Opalenicę. O małą wioskę, w Prusach Zachodnich, obecnie w powiecie brodnickim, dawniej w ''Landkreis Strasburg in Westpreußen,'' liczącą około stu mieszkańców w roku 1905, w tej chwili niewiele więcej. Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i zapewne tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko na przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.

	Po skończeniu szkoły wraca do rodziców, a w 1913 roku przenosi się do ~~Berlina,~~ podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku. [[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]		Po skończeniu szkoły wraca do rodziców, a w 1913 roku przenosi się do Berlin; podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku. [[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]
	Jadwiga Neumann tak długo była lojana wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.		Jadwiga Neumann tak długo była lojana wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.

Linia 33:		Linia 33:
	27 stycznia 1944 roku zakończyło się niemieckie oblężenie Leningradu. Rok później żołnierze radzieccy wyzwalają Auschwitz.		27 stycznia 1944 roku zakończyło się niemieckie oblężenie Leningradu. Rok później żołnierze radzieccy wyzwalają Auschwitz.

	~~26 stycznia 1945 roku, w rok po śmierci Jadwigi, wyzwolona zostaje Opalenica.~~		''<nowiki/>''

	''Jak informuje Urząd Miejski w Opalenicy symboliczną chwilą, którą uznaje się za moment wyzwolenia, jest sytuacja, gdy 26 stycznia 1945 roku w godzinach popołudniowych od strony Grodziska Wielkopolskiego do miasta wjechały dwa czołgi Armii Czerwonej. Opalenica została oswobodzona bez walk.''

	''W chwili wyzwolenia miasto liczyło 3 327 mieszkańców. W czasie okupacji 700 polskich obywateli Opalenicy zostało wywiezionych na roboty przymusowe, 365 wysiedlono a 55 przebywało w więzieniach i obozach koncentracyjnych. Osiemdziesięciu opaleniczan poniosło śmierć w wyniku działań wojennych oraz okupacyjnych.''

	~~''(https://nowytomysl.naszemiasto.pl/79-rocznica-wyzwolenia-opalenicy-spod-okupacji-niemieckiej/ar/c1-9596345~~<nowiki/>)''

	W chwili śmierci Jadwigi losy wojny są już przesądzone.		W chwili śmierci Jadwigi losy wojny są już przesądzone.

Admin o 12:58, 24 lip 2024

2024-07-24T12:58:33Z

← poprzednia wersja		Wersja z 12:58, 24 lip 2024
Linia 1:		Linia 1:

			Projekt "Kobiety w cieniu gilotyny. Polki w więzieniu Plötzensee"
	Projekt "Kobiety w cieniu gilotyny. Polki w więzieniu Plötzensee.@

	[[Polinnen im Gefängnis Plötzensee\|Beschreibung des Projekts]]		[[Polinnen im Gefängnis Plötzensee\|Beschreibung des Projekts]]
Linia 9:		Linia 8:
	'''Autorka: Ela Kargol'''		'''Autorka: Ela Kargol'''

			Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944 roku
	Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944

	== Jadzia, Jadwiga, Hedwig ==		== Jadzia, Jadwiga, Hedwig ==
	[[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]]		[[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]]
	Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów ~~udostępnich~~ przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.		Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, gdzie mieszkali jej dziadkowie, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnionych przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi. Najpierw myślałam, że jest to ta Opalenica pod Poznaniem, koło Nowego Tomyśla. Ale najprawdopodobniej chodzi o inną Opalenicę. O małą wioskę, w Prusach Zachodnich, obecnie w powiecie brodnickim, dawniej w ''Landkreis Strasburg in Westpreußen,'' liczącą około stu mieszkańców w roku 1905, w tej chwili niewiele więcej. Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i zapewne tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.

	~~Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski~~, ~~do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski.~~ Opalenica ~~to nieduże miasto, niedaleko Poznania~~, ~~a jeszcze bliżej~~ Nowego Tomyśla, ~~wtedy Opalenitza~~, ~~nieróżniąca się~~ w ~~brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy~~, ~~zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.~~
	~~[[File:2 Neumann by Krenz.jpg\|alt=Bild von Anna Krenz~~, ~~Februar 2024\|thumb\|Obraz: Anna Krenz~~, ~~luty 2024]]~~
	Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.

	Gdy Jadzia ma 11 lat zaczynają się strajki dzieci w szkołach, nie tylko we Wrześni. W sąsiedniej miejscowości Buk uczniowie odmawiają nauki religii po niemiecku. Jak było w Opalenicy, nie wiem.

	Po ~~wygranym Powstaniu Wielkopolskim Opalenica w roku 1918~~ wraca ~~w granice Polski~~, ~~ale Jadwigi już tam nie ma. Przenosi się~~ w 1913 roku ~~lub trochę wcześniej~~ do Berlina, podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku.		Po skończeniu szkoły wraca do rodziców, a w 1913 roku przenosi się do Berlina, podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku. [[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]
	[[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]
	Jadwiga Neumann tak długo była lojana wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.		Jadwiga Neumann tak długo była lojana wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.

Admin o 07:08, 29 mar 2024

2024-03-29T07:08:56Z

← poprzednia wersja		Wersja z 07:08, 29 mar 2024
Linia 12:		Linia 12:
	Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944		Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944

	== Jadzia, Jadwiga, Hedwig [[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]] ==		== Jadzia, Jadwiga, Hedwig ==
			[[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]]
	Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnich przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.		Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnich przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.

	Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski, do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski. Opalenica to nieduże miasto, niedaleko Poznania, a jeszcze bliżej Nowego Tomyśla, wtedy Opalenitza, nieróżniąca się w brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy, zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.		Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski, do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski. Opalenica to nieduże miasto, niedaleko Poznania, a jeszcze bliżej Nowego Tomyśla, wtedy Opalenitza, nieróżniąca się w brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy, zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.
	[[~~Plik~~:2 Neumann by Krenz.jpg\|alt=Bild von Anna Krenz, Februar 2024\|~~mały~~\|Obraz: Anna Krenz, luty 2024]]		[[File:2 Neumann by Krenz.jpg\|alt=Bild von Anna Krenz, Februar 2024\|thumb\|Obraz: Anna Krenz, luty 2024]]
	Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.		Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.

Admin o 07:07, 29 mar 2024

2024-03-29T07:07:27Z

← poprzednia wersja		Wersja z 07:07, 29 mar 2024
Linia 12:		Linia 12:
	Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944		Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944

	== Jadzia, Jadwiga, Hedwig [[~~Plik~~:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|~~mały~~\|Hedwig / Jawiga Neumann]] ==		== Jadzia, Jadwiga, Hedwig [[File:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|thumb\|Hedwig / Jawiga Neumann]] ==
	Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnich przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.		Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnich przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.

Linia 22:		Linia 22:

	Po wygranym Powstaniu Wielkopolskim Opalenica w roku 1918 wraca w granice Polski, ale Jadwigi już tam nie ma. Przenosi się w 1913 roku lub trochę wcześniej do Berlina, podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku.		Po wygranym Powstaniu Wielkopolskim Opalenica w roku 1918 wraca w granice Polski, ale Jadwigi już tam nie ma. Przenosi się w 1913 roku lub trochę wcześniej do Berlina, podejmuje pracę w AEG (''Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft,'' niemiecki koncern elektrotechniczny), w roku 1916 wychodzi za mąż za przedsiębiorcę budowlanego Maxa Neumanna. Małżeństwo kończy się po 7 latach rozwodem. Jadwiga albo już Hedwig, może dużo wcześniej Hedwig, utrzymuje się z wynajmu pokoi, najpierw w Lipsku potem w Berlinie. Jest obywatelką Rzeszy, z tzw. - jakby to dzisiaj powiedzieć - ''Migrationshintergrund'' (tłem migracyjnym). Należy do polskiej mniejszości. Wstępuje do ''Związku Polaków w Niemczech'', organizacji, założonej w 1922 roku, która nie tak dawno obchodziła stulecie swojej działalności, jest również członkinią Oświaty, towarzystwa założonego w roku 1895 i reaktywowanego w latach 80. ubiegłego wieku.
	[[~~Plik~~:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|~~mały~~\|Wyrok]]		[[File:Hedwig NeumannUrteil.jpg\|alt=Wyrok\|thumb\|Wyrok]]
	Jadwiga Neumann tak długo była lojana wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.		Jadwiga Neumann tak długo była lojana wobec państwa niemieckiego, dopóki nie pogwałcono jej ludzkich uczuć i wartości. Tak mówił o niej Johannes Baczewski, syn jednego z głównych założycieli ''Związku Polaków w Niemczech'' w wywiadzie z 1983 roku z Giselą Wenzel. Johannes Baczewski był szkolnym kolegą siostrzeńca Jadwigi, Mariana Foremskiego. Gdy w 1939 zamknięto w Bytomiu prywatne gimnazjum dla polskiej mniejszości, Marian Foremski z kilkoma kolegami, wśród nich był też Johannes Baczewski i jego brat, przyjechali do Berlina. Wszystkich przyjęła pod swój dach i zakwaterowała w swoim dużym mieszkaniu przy Martin Luther Straße w Berlinie Jadwiga Neumann.

Linia 38:		Linia 38:

	== Po wojnie ==		== Po wojnie ==
	[[~~Plik~~:Hedwig NeumannKarte.jpg\|alt=Hedwig Jadwiga Neumann, Karta więźniarki\|~~mały~~\|Hedwig Jadwiga Neumann, Karta więźniarki]]		[[File:Hedwig NeumannKarte.jpg\|alt=Hedwig Jadwiga Neumann, Karta więźniarki\|thumb\|Hedwig Jadwiga Neumann, Karta więźniarki]]
	27 stycznia 1944 roku zakończyło się niemieckie oblężenie Leningradu. Rok później żołnierze radzieccy wyzwalają Auschwitz.		27 stycznia 1944 roku zakończyło się niemieckie oblężenie Leningradu. Rok później żołnierze radzieccy wyzwalają Auschwitz.

Linia 68:		Linia 68:
	[http://www.stiftung-evz.de www.stiftung-evz.de]		[http://www.stiftung-evz.de www.stiftung-evz.de]

	Niniejsza publikacja nie reprezentuje ~~polądów~~ Fundacji - za treść wpisu odpowiadają kierowniczki projektu i Polkopedia		Niniejsza publikacja nie reprezentuje poglądów Fundacji - za treść wpisu odpowiadają kierowniczki projektu i Polkopedia

Admin o 07:05, 29 mar 2024

2024-03-29T07:05:07Z

← poprzednia wersja		Wersja z 07:05, 29 mar 2024
Linia 1:		Linia 1:
	~~Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944~~


			Projekt "Kobiety w cieniu gilotyny. Polki w więzieniu Plötzensee.@

			[[Polinnen im Gefängnis Plötzensee\|Beschreibung des Projekts]]

			[[Polkopedia Workshop 2\|Beschreibung des Workshops]]

	'''Autorka: Ela Kargol'''		'''Autorka: Ela Kargol'''

	~~== Projekt[edytuj \| edytuj kod] ==~~
	~~[[Polinnen im Gefängnis Plötzensee\|Beschreibung des Projekts]]~~

	~~[[Polkopedia Workshop 2\|Beschreibung des Workshops]]~~		Jadwiga / Hedwig Neumann, Polka, ur. 21 września 1890 w Westfalii, stracona w więzieniu Plötzensee w Berlinie 27 stycznia 1944
	~~[[Plik:~~Hedwig Neumann.~~jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|mały\|Hedwig / Jawiga Neumann]]~~

	== Jadzia, Jadwiga, Hedwig ==		== Jadzia, Jadwiga, Hedwig [[Plik:Hedwig Neumann.jpg\|alt=Hedwig / Jawiga Neumann\|mały\|Hedwig / Jawiga Neumann]] ==
	Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnich przez Gedenkstätte ~~Plötzensee~~. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.		Jadzia Kasperska chodziła do szkoły w Opalenicy, przynajmniej tak wynika z dokumentów udostępnich przez Gedenkstätte. Urodziła się w Westfalii, w Bickern, dokąd wyemigrowała jej rodzina, jak zresztą wiele polskich rodzin emigrowało za chlebem z jednego krańca Rzeszy na drugi.

	Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski, do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski. Opalenica to nieduże miasto, niedaleko Poznania, a jeszcze bliżej Nowego Tomyśla, wtedy Opalenitza, nieróżniąca się w brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy, zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.		Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski, do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski. Opalenica to nieduże miasto, niedaleko Poznania, a jeszcze bliżej Nowego Tomyśla, wtedy Opalenitza, nieróżniąca się w brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy, zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.

Admin: Admin przeniósł stronę Jadwiga Neumann PL na Jadwiga Neumann (PL), bez pozostawienia przekierowania pod starym tytułem

2024-02-29T21:19:03Z

Admin przeniósł stronę Jadwiga Neumann PL na Jadwiga Neumann (PL), bez pozostawienia przekierowania pod starym tytułem

← poprzednia wersja	Wersja z 21:19, 29 lut 2024
(Brak różnic)

Admin o 14:19, 16 lut 2024

2024-02-16T14:19:21Z

← poprzednia wersja		Wersja z 14:19, 16 lut 2024
Linia 61:		Linia 61:

	== Wsparcie finansowe[edytuj \| edytuj kod] ==		== Wsparcie finansowe[edytuj \| edytuj kod] ==
	~~Krzyż na cmentarzu Plötzensee~~
	Wpis i ilustracje powstały dzięki wsparciu finansowemu Fundacji EVZ - POP (Pamięć Odpowiedzialność Przyszłość) podczas warsztatów		Wpis i ilustracje powstały dzięki wsparciu finansowemu Fundacji EVZ - POP (Pamięć Odpowiedzialność Przyszłość) podczas warsztatów

Admin: Dodałam Ilustrację

2024-02-12T17:26:35Z

Dodałam Ilustrację

← poprzednia wersja		Wersja z 17:26, 12 lut 2024
Linia 15:		Linia 15:

	Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski, do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski. Opalenica to nieduże miasto, niedaleko Poznania, a jeszcze bliżej Nowego Tomyśla, wtedy Opalenitza, nieróżniąca się w brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy, zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.		Rodzina jednak wróciła po kilku latach do Polski, do Polski z dzisiejszych granic i z granic przedrozbiorowych, ale wtedy Polski jeszcze nie było, był zabór pruski. Opalenica to nieduże miasto, niedaleko Poznania, a jeszcze bliżej Nowego Tomyśla, wtedy Opalenitza, nieróżniąca się w brzmieniu od dzisiejszej Opalenicy, zresztą jej nazwa pochodziła od nazwiska Opalenickich.
			[[Plik:2 Neumann by Krenz.jpg\|alt=Bild von Anna Krenz, Februar 2024\|mały\|Obraz: Anna Krenz, luty 2024]]
	Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.		Jadzia Kasperska chodziła do niemieckiej szkoły i tak jak moja babcia kilka lat od niej młodsza tylko w przerwach szeptem rozmawiała po polsku. Z opowieści babci pamiętam, że nawet szeptanie po polsku było surowo karane. Babcia nie raz dostawała ''witką,'' czy r''ózgą,'' jak sama mówiła, po dłoniach.

	Gdy Jadzia ma 11 lat zaczynają się strajki dzieci w szkołach, nie tylko we Wrześni. W sąsiedniej miejscowości Buk uczniowie odmawiają nauki religii po niemiecku. Jak było w Opalenicy, nie wiem.		Gdy Jadzia ma 11 lat zaczynają się strajki dzieci w szkołach, nie tylko we Wrześni. W sąsiedniej miejscowości Buk uczniowie odmawiają nauki religii po niemiecku. Jak było w Opalenicy, nie wiem.